Het "vermoeden van vergund geacht" is een juridisch instrument in de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO) waarmee oudere constructies (gebouwd vóór 22 april 1962, of voor inwerkingtreding van het gewestplan) als vergund worden beschouwd, zelfs zonder fysieke vergunning. Het biedt rechtszekerheid en maakt opname in het vergunningenregister mogelijk.
Indien je woning of gebouwen niet voorkomen in het vergunningenregister kan er ook geen gebruik gemaakt worden van het vrijstellingenbesluit of de meldingsplicht.
Alleen al daarom is het ook belangrijk om je woning of gebouwen in het vergunningenregister te laten opnemen.
De voornaamste redenen en doelstellingen hiervan zijn:
- Rechtszekerheid voor eigenaars: Het voorkomt dat eigenaars van oudere woningen (gebouwd tussen 22 april 1962 en de inwerkingtreding van het eerste gewestplan) in de problemen komen bij verkoop of verbouwing, doordat ze niet meer hoeven te bewijzen dat er ooit een vergunning is afgegeven.
- Bewijsnood oplossen: In de periode vlak na 1962 werd de administratie niet altijd correct bijgehouden. Het vermoeden van vergunning biedt een oplossing wanneer de gemeente de plannen kwijt is, maar de constructie wel al lang bestaat.
- Handhavingsvrijheid creëren: Een met toepassing van dit artikel "vergund geachte" constructie wordt voor de toepassing van de Codex (stedenbouwkundige wetgeving) als legaal beschouwd. Hierdoor kan de gemeente niet zomaar handhaven tegen de oude constructie.
- Tegenbewijs mogelijkheid: Het is geen absoluut recht. Als er via een proces-verbaal of een niet-anoniem bezwaarschrift binnen vijf jaar na de bouw is aangetoond dat het illegaal was, geldt het vermoeden niet.
- Uitzonderingen: Het vermoeden geldt niet in ruimtelijk kwetsbare gebieden (zoals groengebieden).
Kortom, het vermoeden van vergunning dient om onzekerheid over de status van vergunning van oudere woningen en constructies weg te nemen, mits ze voor een bepaalde datum zijn gebouwd en er geen aanwijzingen zijn voor illegaliteit.
Wanneer het vermoeden wordt aanvaard, wordt dit in het vergunningenregister genoteerd. Tegen een weigering is beroep mogelijk bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen.