Nieuwe manieren om mee te praten en mee te beslissen
Een belangrijke nieuwigheid is het L-panel, een geloot burgerpanel. Een representatieve groep inwoners denkt een jaar lang mee over grote thema’s in de gemeente. De deelnemers worden geloot en vormen zo een goede afspiegeling van Lanaken. Hun ervaringen en adviezen zorgen voor beter onderbouwde en breder gedragen beslissingen. Daarnaast kunnen inwoners nu ook eenvoudiger zelf voorstellen indienen via een burgerinitiatief. De gemeente ondersteunt haalbare ideeën en geeft zo meer ruimte aan lokale creativiteit en initiatief van onderuit.
Advies met meer focus en duidelijke afspraken
Ook de werking van adviesraden wordt versterkt. Naast hun gebruikelijke werking werken ze nu ook thematisch. In plaats van brede overlegstructuren komt er meer focus. Thematische adviesraden werken voortaan rond één duidelijk jaarthema en maken daarover een rapport op. Daarnaast blijven adviesraden gevraagd advies geven en zelf voorstellen doen, zoals voorheen. Elke adviesraad krijgt ook een eigen plek op het participatieplatform, zodat inwoners hun werking beter kunnen volgen.
Een eerlijker en transparanter L-budget
Het L-budget is een gemeentelijk budget waarmee inwoners zelf projecten kunnen realiseren om hun buurt te versterken. Die aanpak krijgt nu een vernieuwde vorm. Elke oproep werkt met vaste thema’s en geldt voor heel Lanaken. Alle inwoners vanaf 16 jaar kunnen ideeën indienen en stemmen op de ingediende projecten. Dankzij een nieuwe stemprocedure en een draagvlakindex krijgen projecten uit kleinere deelgemeenten evenveel kansen als die uit het centrum. Zo wordt het budget eerlijker verdeeld en krijgen sterke ideeën uit alle dorpen meer kansen om gerealiseerd te worden.
“Met deze vernieuwingen maken we burgerparticipatie concreter en eerlijker,” zegt Jolein Martens, schepen van burgerparticipatie. “We willen niet alleen de luidste stemmen horen, maar ook het stille midden bereiken. Door duidelijke afspraken en nieuwe vormen van inspraak geven we inwoners inspraakmogelijkheden. Want de mening van onze inwoners telt.”
Het lokaal bestuur bundelt deze vernieuwde aanpak in een nieuw beleidsplan burgerparticipatie dat het vorige reglement vervangt. In mei worden de uitnodigingen voor het geloot burgerpanel verstuurd. Dit najaar start het L-budget op. Het beleidsplan werd goedgekeurd door de gemeenteraad van maandag 27 april 2026.
